Familieziek van Peter van Dongen – naar de roman van Adriaan van Dis

Al in 2008 had Adriaan van Dis contact met Peter van Dongen, de uitgever wilde een integrale verstripping van Familieziek, zoals Dick Matena eerder deed met De avonden van Reve maar dit zag Van Dongen niet zitten.


De roman ‘Familieziek’
‘Familieziek’ van Adriaan van Dis kwam uit in 2002 en gaat over een familie en de onderliggende banden tussen hen (of juist het ontbreken daarvan). De ‘meisjes’ (halfzusjes van hoofdpersonage) kozen meneer Java in Nederlands-Indië uit als vader en als man voor hun verzwakte moeder nadat hun eigen vader onthoofd werd tijdens de oorlog. Moeder -inmiddels zwanger- en de meisjes reizen samen met meneer Java naar Nederland, maar al snel blijkt dat meneer Java een ernstig oorlogstrauma heeft.

Broertje of de naamloze jongen
De jongensfiguur in ‘Familieziek’ is dezelfde personage als in de novelle Nathan Sid, herkenbaar is het eeuwige poetsen van de jongen en een vader die niet van de jongen lijkt te houden. In ‘Familieziek’ gaat de auteur nog een stapje verder, de kortere hoofdstukken zijn ingewisseld voor langere hoofdstukken en de karakters zijn nu veel meer uitgediept. De jongensfiguur balanceert veel meer tussen aanpassing en verzet.

De beeldroman
Toen ik vorig jaar de beeldroman kocht en doorbladerde herkende ik gelijk het ‘geheime broertje’ in een tekening, het is dezelfde gezichtloze jongen die op de omslag van ‘Familieziek’ aan een rekstok hangt. In de roman speelt deze echter geen belangrijke rol. Van Dongen heeft de gezichtloze jongen een sublieme bijrol gegeven in de beeldroman, het lijkt de beschermengel van ‘broertje’ te zijn, het onzichtbare ‘geheime broertje’.

Repatriëringshuis
Het gezin betrekt in Nederland samen met andere gezinnen uit Nederlands-Indië het repatriëringshuis aan zee en staan daarmee onder toezicht en lijken onderdeel te zijn van een heropvoedingsprogramma.

Meneer Java is hevig getraumatiseerd door de oorlog en reageert dit af op de overige familieleden waarbij ‘broertje’ het ‘t vaakst moet ontgelden, niets doet hij goed, hij schrijft niet netjes en hij is ook nog eens allergisch voor paarden (de grote liefde van Meneer Java). De halfzusjes negeren hun ‘broertje’ de meeste tijd en lijken in het bezit te zijn van een geheim. Het duistere, geheime en broeierige sfeertje van de roman ‘Familieziek’ heeft Van Dongen geweldig gevat in deze beeldroman.

‘Familieziek’ van Peter van Dongen is een bewerkte versie van de roman ‘Familieziek’ van Adriaan van Dis. De kracht van deze beeldroman zit in het feit dat het verhaal niet letterlijk één op één is overgenomen uit de roman, Van Dongen heeft op een bijzondere wijze zijn eigen familiegeschiedenis door het verhaal geweven.


Familieziek – Peter van Dongen – uitgever Scratch books – 126 pagina’s –
ISBN 978 94 921 17625 – Adriaan van Dis – boek in eigen bezit

2 gedachten over “Familieziek van Peter van Dongen – naar de roman van Adriaan van Dis

  • maart 15, 2019 om 10:41 am
    Permalink

    Leuk dat je een strip bespreekt. Dat zie ik niet vaak bij reguliere boekenbloggers.
    Bijzonder ook dat Peter van Dongen het boek van Adriaan van Dis op een bepaalde manier zijn eigen hand heeft mogen zetten. Ik heb het (nog) niet gelezen maar ben wel steeds nieuwsgieriger geworden door de verschillende besprekingen die ik er over heb gelezen.

    Beantwoorden
    • maart 15, 2019 om 11:02 am
      Permalink

      Thanks, ik zie inderdaad ook dat beeldromans zelden besproken worden terwijl ze -mijn inziens- echt extra dimensie toevoegen aan een roman.

      Beantwoorden

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

%d bloggers liken dit: