BOEKENWEEK – boekenweekessay: Mijn moeders strijd van Murat Isik


Murat Isik
Isik heeft tot nu toe twee romans op zijn naam staan en won in 2018 de Libris Literatuurprijs met zijn roman ‘Wees onzichtbaar’. In het nawoord van ‘Mijn moeders strijd’ valt te lezen dat zijn moeder hem eerder vroeg of hij een boek over haar leven wilde schrijven.
Twee jaar later werd hij gevraagd om het Boekenweekessay 2019 te schrijven met als thema ‘de moeder de vrouw’ (pagina 62):

Soms kunnen dingen mooi samenvallen.

Beknopte biografie
‘Mijn moeders strijd’ leest als een beknopte biografie, in 1953 wordt Aynur geboren in een conservatief Turks dorp. Al snel wordt duidelijk dat dochters er niet toe doen binnen het gezin, een zoon zal immers (financieel gezien) voor zijn ouders zorgen, dochters zijn ballast. Nadat er een aardbeving plaatsvindt verhuist het gezin naar Izmir, waar Aynur naar een middelbare school gaat. Dit is echter van korte duur, nadat zij eerst een jaar in een fabriek werkt wordt zij via haar broer geplaatst bij een jong gezin als inwonende huishoudelijk hulp. Aynur leert via hen een andere wereld kennen, beiden zijn docent en via hen heeft ze toegang tot boeken waardoor niet alleen haar leesvaardigheid maar ook haar taalvaardigheid toeneemt. Nadat zij wordt uitgehuwelijkt en twee kinderen krijgt neemt haar leven een andere wending.

De reflectie van Isik in dit essay, had wat mij betreft wat langer mogen zijn, het maakte dat ik bepaalde dingen uit het essay met een andere blik aanschouwde.

Op pagina 46 vertelt de auteur:

Pas tijdens het schrijven van dit essay heb ik mezelf de vraag gesteld hoe haar emancipatiestrijd mij heeft beïnvloed. Ik hoefde niet lang na te denken over het antwoord, want het is onvermijdelijk: als je ziet dat je moeder zich tegen de klippen op ontwikkelt en daarbij vele tegenslagen overwint, maakt dat je als zoon solidair met haar strijd.

Hoe Isik samen met zijn moeder en zus een front tegen hun vader / man vormden en hoe Isik er, vanuit een schuldgevoel, vervolgens alles aan doet om zijn moeder (alsnog) tevreden te stellen.

Op pagina 50 vertelt de auteur:

Nu het stof is neergedaald besef ik dat schaamte een nog veel verstikkendere rol heeft gespeeld in mijn moeders leven, als vrouw in Turkije die volgens achterhaalde en onzinnige tradities moest leven.

Tot slot
Isik heeft ruimte in de tekst opengelaten voor reflectie maar hij zet de lezer gelijktijdig aan het werk, een prima combinatie wat mij betreft. Het essay is verder niet alleen de beknopte biografie van zijn moeder, het schetst tegelijkertijd een zeer realistisch tijdsbeeld en daar kunnen er nooit voldoende van zijn.


Mijn moeders strijd – Murat Isik – CPNB – Boekenweekessay 2019 –
64 pagina’s – recensieexemplaar ontvangen van CPNB

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

%d bloggers liken dit: