RECENSIE – Otmars zonen van Peter Buwalda

Toen ik ‘Otmars zonen’ van Peter Buwalda net uit had worstelde ik met de vraag, hoe ga ik deze roman fleuve recenseren

‘Bonita Avenue’, zijn debuut, las ik vorig jaar pas, ik kreeg het cadeau na ‘Bookstoreday 2018‘ en heb het verschillende malen weggelegd, Buwalda zoekt de grens behoorlijk op maar het verhaal was dusdanig geschreven, dat ik nieuwsgierig bleef naar het einde. Toen vorig jaar bekend werd gemaakt dat ‘Otmars zonen’ zou uitkomen in september 2018 wist ik gelijk dat ik ook dit boek wilde lezen, de schrijfstijl van Buwalda spreekt mij aan, het opzoeken van de grens weliswaar niet maar als lezer en/of recensent moet je soms over een schaduw heen springen en op ARDNAS is er sinds 6 januari van dit jaar ruimte gecreëerd om ook van tijd tot tijd een kritische noot te kraken.

Grenzen verkennen
Ook in ‘Otmars zonen’ verkent Buwalda de grenzen zoals hij eerder deed in ‘Bonita Avenue’, soms overschrijdt hij daarbij mijn grens en ik denk onderhand dat het verkennen van deze grenzen bij Buwalda hoort, al snap ik niet altijd wat hij mij hiermee probeert te vertellen? Toch is Buwalda niet de enige auteur die zijn grenzen verkent in een roman, Marieke Lucas Rijneveld verkende de grenzen in ‘De avond is ongemak‘, Jan Wolkers deed hetzelfde in zijn romans en Dimitri Verhulst zorgde er met Kaddisj voor een kut voor dat sommige lezers dit boek alleen al vanwege de titel liever oversloegen.

Otmars zonen
In ‘Otmars zonen’ volgen we Ludwig Smit, eerder genaamd Dolf maar omdat de zoon van zijn nieuwe stiefvader ook al Dolf heet neemt hij de naam Ludwig aan, refererend aan Ludwig van Beethoven én het is de naam van zijn grootvader van moederskant. Zijn biologische vader (Ha Tromp) kent hij niet. Als lezer volg je meerdere verhaallijnen, enerzijds van de jonge(re) Ludwig Smit, je leest hoe zijn relatie met zijn moeder is, over zijn relatie met zijn stiefvader Otmar Smit, zijn stiefbroer Dolf Smit, die concertpianist is en groot liefhebber van Ludwig van Beethoven (oh, de ironie) en zijn stiefzus Tosca, ooit was zij begenadigd violiste. Otmar Smit kwam in het leven van Ludwig toen hij een jaar of tien was, Smit kreeg een relatie met zijn moeder Ulrike Eulenpesch en niet lang daarna gaan zij samen wonen in het huis van Smit.

Vatersuche
In het heden is Ludwig Smit een dertiger en werkzaam bij Shell als ‘handelsreiziger’. Hij reist voor Shell de hele wereld over en tijdens zijn werk op Sakhalin, een eiland ten oosten van Siberië ontmoet hij Johan Tromp, dé Ha Tromp, zijn biologische vader. Toch is Ludwig nooit echt op zoek geweest naar zijn biologische vader, na enkele vragen tijdens zijn jeugd komt zijn vader in geen enkel verhaal nog naar boven.

Isabelle Orthel
Op Sakhalin ontmoet Ludwig Isabelle Orthel, een vrouw die hij zich nog herinnert uit de tijd dat hij studeerde, zij woonden enige tijd in hetzelfde gebouw en Smit had destijds een korte maar krankzinnige interesse in haar. Isabelle Orthel kennen we uit ‘Bonita Avenue’, zij had een affaire met Siem Sigerius, de schoonvader van de hoofdrolspeler in het boek. Isabelle heeft een relatie met Ha Tromp gehad.

Ludwig vertelt Isabelle op enig moment over de laatste vondst van zijn stiefbroer Dolf Smit -de pianist Dolf Appelqvist- schijnt op het middenstuk van de beroemde late pianosonate nummer 32, opus 111, van Beethoven te zijn gestuit, maar klopt dit nieuws wel? Isabelle ruikt een goed verhaal en gaat hiermee aan de haal.

Quasi nonchalant wandelen Adriaan van Dis, Maarten ‘t Hart en Martha Argerich voorbij in ‘Otmars zonen’, in elk ander boek zou ik mij hier aan ergeren, maar in deze roman wekt het juist mijn nieuwsgierigheid.

Pas toen ik het boek uit had kon ik voor mijzelf concluderen dat ik ook de volgende delen wil lezen, ik vroeg mij tijdens het lezen regelmatig af hoe dit deel zou eindigen, wat wordt de spanningsboog? In het laatste hoofdstuk arriveert een personage, en dit is voor mij voldoende reden om mij te verheugen op de volgende delen ‘De jaknikker’ en ‘Hysteria siberiana’.

Vorige week vertelde ik dat Jan Wolkers ‘Kort Amerikaans’ drastisch heeft herschreven en ik las in De Groene dat Buwalda de eerste zin van ‘Bonita Avenue’ heeft herschreven nadat Maarten Moll in Het Parool kritiek op zijn eerste zin had geuit. Ik heb de neiging om in de bibliotheek op zoek te gaan naar dit boek in de hoop dat zij de eerste druk hebben, ik blijf een fascinatie voor quotes en openingszinnen houden in de literatuur.

Behalve op de eerste zin, die lelijk is omdat Buwalda vier keer het woord hem gebruikt, is niet veel aan te merken op dit debuut.

In Vrij Nederland van april 2019 stond een interview van Jeroen Vullings met Peter Buwalda, waarin Buwalda zegt:

goed schrijven kost krankzinnig veel tijd

Bij ‘Bonita Avenue’ wist ik het nog niet zeker, maar na ‘Otmars zonen’ wel: Buwalda lijkt er als auteur genoegen in te scheppen om zijn lezers continue een andere kant op te sturen en ik word daar als lezer behoorlijk mee geëntertaind, goed lezen kost ook krankzinnig veel tijd, zou ik bijna tegen Peter Buwalda willen zeggen.

‘Otmars zonen’ is groter dan groots, het toont macht en het bedwingen van macht, de karakters zijn net voldoende uitgewerkt om de lezer mee te voeren in het verhaal, ik kan er soms geen touw aan vast knopen maar Buwalda houdt mijn aandacht vast tot de allerlaatste pagina. Het mag gezegd worden, Buwalda is met ‘Otmars zonen’ eindelijk debutant af.


Eerder verschenen op ARDNAS:

  1. In den beginne: ‘Otmars zonen’ van Peter Buwalda
  2. Wanneer het einde het begin vormt over ‘Otmars zonen’ van Peter Buwalda

Otmars zonen  – Peter Buwalda – 608 pagina’s – Uitgever De Bezige Bij –
ISBN 978 94 031 23004 – recensieexemplaar ontvangen

5 gedachten over “RECENSIE – Otmars zonen van Peter Buwalda

  • mei 9, 2019 om 7:38 am
    Permalink

    Sorry Sandra, maar Buwalda ging te ver mijn grenzen over met zijn eerste boek. En na het lezen van jouw recensie weet ik zeker dat dat met dit boek wellicht nog erger zal zijn. Dus ik zal het niet lezen.

    Beantwoorden
    • mei 9, 2019 om 1:36 pm
      Permalink

      Dank voor jouw reactie Jannie.

      Beantwoorden
  • mei 9, 2019 om 12:54 pm
    Permalink

    Nou Sandra, deze recensie vertelt wel iets meer van de inhoud, maar nu lijkt het grensverleggende weer een soort spoiler. Ik heb Bonita Avenue niet gelezen, maar ik hoorde al van een iemand anders dat dit beslist geen boek voor mij was. Blij toe dat anderen soms een de keuze voor mij maken. Er zijn nog genoeg boeken waarmee ik vermaakt wordt. Entertainment dat gevoel heb ik nu bv bij Grand Hotel Europa.

    Beantwoorden
    • mei 9, 2019 om 1:41 pm
      Permalink

      Dank voor je reactie. Ha bij mij werkt het precies andersom Antoinette, des te meer iemand mij een boek afraad, des te meer ik de neiging krijg om het zelf te lezen 😉

      Beantwoorden
  • mei 18, 2019 om 1:05 pm
    Permalink

    Ik heb Otmars zonen bijna uit (nog zo’n 50 pagina’s te gaan) en kort hiervoor las ik ook Bonita Avenue pas voor het eerst nadat heel Nederland het boek al gelezen had. En ik moet zeggen, het smaakt echt naar meer. Hoe dit eerste deel van de trilogie ook mag eindigen, ik weet zeker dat ik meteen bij het uitkomen van de volgende delen verder ga lezen. Of het allemaal even goed geschreven is vraag ik me soms af, want voor mij lijkt het alsof hij regelmatig kort langs de ‘praattaal’ zweeft in plaats van de schrijftaal te hanteren, als dat tenminste een criteria is dat je langs de meetlat van goede literatuur kunt leggen. Maar onderhoudend is het in ieder geval van begin tot eind, en daarnaast was het ook weer eens een hernieuwde kennismaking met De Sade waar ik lang geleden veel van en over gelezen heb. Ik kan me voorstellen dat dit maar ook andere voorbeelden in zijn vertelling grensverleggend kan werken. Mooi dat je gekozen hebt om door te lezen want ik denk dat het boek het waard is.

    Beantwoorden

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

%d bloggers liken dit: