RECENSIE – Zomerhitte van Jan Wolkers

Ik las ‘Zomerhitte’ van Jan Wolkers terwijl het KNMI code geel had afgegeven vanwege zware sneeuwbuien, een bizar contrast.

In 2019 staat het literaire werk van Jan Wolkers centraal op ARDNAS, als tiener genoot ik van zijn romans, keek ik op tegen deze auteur en adoreerde ik stiekem zijn markante voorkomen.

Ik lees gedurende dit jaar ook bijna elke dag een stukje in de omvangrijke biografie ‘Het litteken van de dood’ van Onno Blom, het leuke hier aan is dat ik kan opzoeken waar Wolkers stond in zijn leven toen hij een bepaalde roman schreef, in dit geval bij ‘Zomerhitte’. Ik lees de biografie van a tot z en tussendoor zoek ik passages op waarin de roman, die ik op dit moment lees, een rol speelt.

‘Het litteken van de dood’ (pagina 949 – pagina 956)
Henk Kraima, destijd directeur van het CPNB kwam naar Texel om Jan Wolkers te vragen het Boekenweekgeschenk voor 2005 te schrijven. Wolkers stemde in, het was een oude wens van hem. Het idee van ‘Zomerhitte’ was reeds in 1969 ontstaan, tijdens de eerste keer dat Jan en Karina op Texel verbleven, hij was daar getuige van een gebeurtenis  dat hij in ‘Zomerhitte’ heeft gebruikt. De novelle schreef hij in slechts drie maanden. Tijdens de Boekenweek van 2005 maakte hij voor de laatste maal een ronde langs diverse boekhandels door het gehele land en trad hij samen met Paul Witteman op voor een tot aan de nok toe gevulde Carré in Amsterdam.

‘Zomerhitte’
Tijdens een warme en zinderende zomer ontmoet de natuurfotograaf Kathleen, een beeldschoon meisje. Er ontstaat een broeierige romance tussen hen die plotsklaps een andere wending neemt als blijkt dat Kathleen betrokken is bij drugssmokkel.

Het verhaal kabbelt rustig voort en de onmiskenbare ingrediënten van elke roman van Wolkers ontbreken niet:  liefde, seks, een hoop gemopper, schaamteloosheid, humor en prachtige omschrijvingen van de natuur. ‘Zomerhitte’ is een échte Wolkers op postzegelformaat. Naast alle onmiskenbare ingrediënten heeft Wolkers bij ‘Zomerhitte’ een vleugje thriller toegevoegd, het maakt het niet heel spannend maar het effect is wel onmiskenbaar aanwezig in deze novelle.

De natuurfotograaf ontmoet Federici, een oudere gesoigneerde heer die jarenlang een barones heeft rondgereden door Europa. De natuurfotograaf en Federici delen hun adoratie voor Kathleen en de hang naar wat avontuur.

De natuur (pagina 16)

Thuis spoelde ik me af onder de douche, deed mijn trainingspak aan en liep op een sukkeldraf naar zee. Het was laagwater. Een brede strook nat zand om even lekker op uit te lopen. De zee was groenig met violette schitteringen waar de zeebries het water in beroering bracht. Soms moest je om je voetzolen te sparen, uitwijken op plaatsen waar een schelpenbank ontstaan was.

Mooie observaties op pagina 26

Zijn witte haren dansten om zijn bruine schedel. Soms veegde hij ze uit zijn gezicht met een vermoeid gebaar. Het had iets chics. Een geleerde die zijn hersenspinsels tot rust laat komen in de zilte zeewind.

De natuurfotograaf is getuige van een bizarre aanval op de vogelwachter en pakt zijn ‘draagbare telefoon‘ op pagina 29

Ik haalde mijn draagbare telefoon uit mijn borstzak en belde het alarmnummer. Ik vertelde wat er gebeurd was en dat er zo snel mogelijk een ambulance moest komen.

Een mooie en rake observatie van Kathleen op pagina 54

‘Je eigen geschiedenis is toch de enige geschiedenis die je begrijpt. De rest is zo abstract dat je het alleen met je eigen ervaringen een beetje kunt invullen. Daarom ziet iedereen de geschiedenis anders’.

Het herlezen van de romans van Jan Wolkers dit jaar is een fijne constante factor geworden en inmiddels ben ik in roman nummer twee begonnen.


Zomerhitte – Jan Wolkers – boekenweekgeschenk – 122 pagina’s
ISBN 978 90 596 50121 – ebook in eigen bezit


gebruikte bronnen: ‘Het litteken van de dood’ van Onno Blom, website van het NRC, link naar verslag optreden in Carré van Jan Wolkers te Amsterdam

4 gedachten over “RECENSIE – Zomerhitte van Jan Wolkers

  • februari 13, 2019 om 9:41 am
    Permalink

    Hoi Sandra, hoewel ik geen fan van het werk van Jan Wolkers ben, vind ik dit natuurlijk wel een heel bijzonder project. Heb jij ook de film van het boek gezien? Ik herinner me er niets meer van, meestal is dit geen goed teken. Ik vind Jan Wolkers als beeldend kunstenaar waarschijnlijk interessanter dan als schrijver. In het gebouw van Altrecht (psychiatrie) in Utrecht hangen een paar reproducties (neem ik aan) van kunstwerken van hem die ik leuk vind om naar te kijken. Ik ben ook benieuwd naar je reactie op de biografie van Onno Blom. Groetjes, Erik

    Beantwoorden
    • februari 13, 2019 om 3:20 pm
      Permalink

      Dankjewel Erik! Ik heb de film destijds gezien maar tijdens het lezen van ‘Zomerhitte’ had ik de beelden niet op mijn netvlies, Kathleen zag ik voor mij in de gedaante van Karina. Ik zie regelmatig foto’s van zijn kunst op Instagram voorbij komen, en ik vind het soms zo jammer dat mensen Wolkers alleen maar van zijn boeken kennen. Jij bent een van de weinige mensen die juist over zijn werk als (beeldend) kunstenaar begint, fijn! Ik vind het bijvoorbeeld jammer dat het amper bekend is dat Jan Wolkers in 2006 lijstduwer van de Partij van de Dieren was.

      Beantwoorden
  • februari 13, 2019 om 1:54 pm
    Permalink

    Ik spaar boekenweekgeschenken en op een enkele na heb ik ze allemaal. Dat wil niet zeggen dat ik ze ook allemaal gelezen heb. Dat geldt ook voor deze. Ik vind het leuk dat je dit project zo oppakt. Ik voel iets dergelijks bij het lezen van Een knipperend ogenblik. Ik heb niet alles van Campert gelezen en zie nu titels staan die ik met de kennis van het ontstaan ervan nog graag zou lezen.

    Beantwoorden
    • februari 13, 2019 om 3:12 pm
      Permalink

      Wat leuk dat jij ze spaart Jannie! Ik lees ze wel maar geef ze daarna altijd weg, ik heb alleen het boekenweekgeschenk van vorig jaar nog liggen omdat Griet Op de Beeck het voorzien heeft van een handtekening en een quote. Ik hoop al een poosje dat jij iets soortgelijks gaat doen met Campert, het (her)leest zo anders als je iets meer kennis over de auteur hebt 😉

      Beantwoorden

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

%d bloggers liken dit: